GLOBE NEWSWIRE / PEKİN (Gazete Bursa) – Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in daveti üzerine 19-20 Mayıs tarihleri arasında Çin’e resmî bir ziyaret gerçekleştirecek. Bu buluşma, Çin-Rusya ilişkilerinin yeni dönemdeki karakteristik özelliklerinden biri olan üst düzey temasların devamının bir göstergesi olarak önem taşıyor.

Putin’in ziyareti, tarihi bir döneme denk geliyor. Bu yıl, Çin-Rusya İyi Komşuluk ve Dostane İş Birliği Antlaşması’nın imzalanmasının yanı sıra Şanghay İşbirliği Örgütü’nün (ŞİÖ) kuruluşunun 25. yıldönümü ve Çin-Rusya kapsamlı stratejik koordinasyon ortaklığının kurulmasının 30. yıl dönümü kutlanıyor.

Son on yılda, devlet başkanları düzeyindeki diplomasi, hızla değişen küresel koşullarda ikili ilişkilerin yönünü belirlemede önemli bir rol üstlendi. Xi Jinping ve Vladimir Putin, 2013 yılından bu yana birçok kez bir araya geldi. Bu süreçte, Xi’nin Rusya’yı 11 kez ziyaret etmesi ve Putin’in de Çin’e 13 kez gitmesi, iki ülke arasındaki ilişkilerin kalıcılığını ve stratejik yapısını gözler önüne seriyor.

DEVLET BAŞKANLARI DÜZEYİNDEKİ DİPLOMASİ STRATEJİK REHBERLİK SAĞLIYOR

Şanghay Uluslararası Çalışmalar Enstitüsü’nde araştırmacı olan Zhao Long, “İki lider arasındaki görüşmelerin sıklığı ve derinliği, dünya genelinde benzeri pek bulunmayan bir durum” ifadelerini kullandı.

Zhao, son on yıl içinde iki liderin 40’tan fazla kez bir araya geldiğini ve bu tür yüksek düzeydeki diplomatik ilişkilerin karşılıklı güvenin tesisinde önemli bir temel oluşturduğunu belirtti.

Xi, 2013’te Çin Devlet Başkanı olduktan sonra ilk ziyaretini Rusya’ya gerçekleştirmişti. 2019 yılında ise iki ülke, ilişkilerini kapsamlı stratejik koordinasyon ortaklığı düzeyine yükselterek tarihî bir zirveye ulaştı.

2025 yılında Putin, ŞİÖ zirvesine katılmak üzere Çin’i ziyaret edecek. Bu ziyarette, Çin Halkının Japon Saldırganlığına Karşı Direniş Savaşı ve Dünya Anti-Faşist Savaşı zaferlerinin 80. yıldönümü anma etkinlikleri de yer alacak. Ayrıca, 4 Şubat 2023 tarihinde Xi ve Putin, ikili ilişkilerin geleceği ve uluslararası platformlarda işbirliği konularını ele almak amacıyla bir video konferans gerçekleştirdi.

Çin ve Rusya, liderlerinin önderliğinde karşılıklı siyasi güveni artırmaya devam etmekte ve egemenlik, güvenlik ile kalkınma gibi temel çıkarlar konusunda birbirlerine destek veriyor. Ayrıca, Birleşmiş Milletler, ŞİÖ, BRICS, APEC ve G20 gibi önemli uluslararası platformlarda koordinasyonu güçlendirerek tek taraflılığa karşı durmakta ve çok kutuplu bir dünya inşa etmeye katkıda bulunmaktadırlar.

Başkan Xi, daha önceki konuşmalarında iki ülkenin, ittifak kurmama, çatışmama ve üçüncü tarafları hedef almama ilkeleri doğrultusunda komşu büyük ülkeler arasında iyi geçinme hedefiyle yeni bir yol bulduklarını vurgulamıştı. Bu yaklaşım, büyük devletler arasında yeni bir ilişki biçimi örneği olarak değerlendiriliyor.

PRATİK İŞ BİRLİĞİ YENİ ZİRVELERE ULAŞIYOR

<pİki ülke, karşılıklı siyasi güvenin artmasıyla birlikte ticaret, enerji ve kültür gibi alanlarda kapsamlı işbirlikleri geliştirerek başarılı sonuçlar elde etti.

Karşılaştıkları küresel zorluklara rağmen, iki ülke arasındaki ekonomik ve ticari işbirliği devam ediyor. Taraflar, Kuşak ve Yol Girişimi (BRI) ile Avrasya Ekonomik Birliği arasında eşgüdüm sağlamak amacıyla önemli adımlar atıyor. Kuşak ve Yol Girişimi kapsamında, Çin-Avrupa yük trenlerinin yüzde 70’inden fazlasının Rusya üzerinden geçmesi ve sefer sayılarının rekor düzeyde olması dikkat çekiyor.

Çin, son 16 yıldır Rusya’nın en büyük ticaret ortağı olmayı sürdürüyor. Çin Ticaret Bakanlığı’nın verilerine göre, iki ülke arasındaki ticaret hacmi 2025 yılında 227,9 milyar dolara ulaşarak üst üste üç yıl 200 milyar doları aşacak. Bu yılın ilk çeyreğinde ise ikili ticaret hacmi, önceki yılın aynı dönemine göre %14,7 artışla 61,2 milyar dolara ulaştı.

Halklar arası etkileşim de gelişmeye devam ediyor. İki ülke, yıllar içinde çeşitli değişim programları düzenledi; dil, turizm, gençlik ve kültür yılları bunlardan bazıları. 2024-2025 Çin-Rusya Kültür Yılları çerçevesinde birçok kültürel etkinlik gerçekleştirildi. Özgün Çin dans gösterisi Wing Chun, Moskova’daki Bolşoy Tiyatrosu’nda sahnelendi. Ayrıca, Rusya’nın Mariinsky Tiyatrosu Orkestrası ve Bolşoy Balesi’nin Çin’deki gösterileri büyük ilgi gördü. 2025 yılında iki ülkenin karşılıklı vize muafiyeti politikası uygulamaya koymasıyla turizmde büyük bir artış bekleniyor.

Çin ve Rusya, artan siyasi güven, genişleyen pratik işbirlikleri ve halklar arası etkileşimin artmasıyla dostane ilişkilerini güçlendirmeye devam ediyor.

Küresel belirsizliklerin arttığı bu dönemde, iki liderin gerçekleştirecekleri görüşmenin ikili ilişkileri ileri bir seviyeye taşıması, halklarına daha fazla fayda sağlaması ve değişen dünyaya daha fazla istikrar kazandırması bekleniyor.